Nummer 80


De toestand is hopeloos | oktober - november 2002


Bologna (Urbaan De Becker)<< Nummer 80

Rector Oosterlinck van Leuven zal wel zeggen dat ik het niet goed begrepen heb, maar daar ben ik als journalist én als Vlaams randgemeenter aan gewend. En zelfs àls, dan is André Oosterlinck geen goede prof, want "ce qui se conçoit bien, s'énonce clairement", ik hoor het mijn poësisleraar nog zeggen, weshalve wij foutloos Frans moesten kunnen spreken, jaja, minister Duquesne, zo gaat dat in het Nederlandstalig onderwijs. U zult zeggen, wat komt zijn kop van Jut Duquesne daar weer bij doen, maar jawel, het is precies "les pieds dans le plat".

Ik weet namelijk dat het onderwijs in Vlaanderen, of beter het onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap, tot de wereldtop behoort. Dat zuig ik natuurlijk niet uit mijn duim, nee, dat blijkt uit internationale studies en rapporten, en die werken met vaste en controleerbare parameters. Gebleken is daaruit trouwens ook dat het Vlaams wiskundeonderwijs, ja hoor uitgerekend wiskunde, ronduit het beste van de wereld is.

En wat stel ik nu met verbijstering vast? De topfiguren van ons onderwijs gaan daar eens wat aan prutsen zie, gaan wat gegevens uit het buitenland bijeenzanten en daar een theorie uit distilleren, die, ik zeg echt met overtuiging en met nadruk, ons sterke onderwijs zal verzwakken.

De rector van de oudste Vlaamse universiteit presteert het om de Verenigde Staten als voorbeeld te nemen. Dat moeten wij "creatief copiëren", zegt de man. Begrijpt u dit soort masochisme? Iedereen weet toch dat er in de Verenigde Staten maar enkele ècht goede universiteiten zijn, denk aan Harvard en Yale, en die zijn, naar onze normen, niet te betalen.

Reken daar nog een paar gespecialiseerde instellingen bij en we zijn rond. Maar de rector houdt er een hele redenering op na onder meer dat "echte democratisering erin bestaat dat toegang, versta tot het hoger onderwijs, alleen verleend wordt op grond van intellectuele capaciteit". Ja, en dan? Wat wil Oosterlinck nu eigenlijk? De toegang tot de universiteit beperken, en waarom dan wel? Waarom zou niet iedereen mogen proberen? De besten zullen wel altijd bovendrijven, tenzij de rector zijn eigen examensysteem niet vertrouwt. Ik snap het niet. Even onrustwekkend is zijn pleidooi om de universiteit te laten leiden door niet-verkozen bestuurders, een soort gevolgmachtigde commissarissen. Ik zie de namen al voor me: John Goossens, Johnny Thijs, Karel Vinck, dat soort volk, want stel je voor nu mogen de vertegenwoordigers van het personeel en zowaar, zowaar de studenten, ook hun woordje doen. In Amerika is dat niet zo en dus...

Is dit nu ook al een gevolg van elf september? Moeten wij zo slaafs zijn dat wij zelfs ons mooiste en slimste kind met het badwater weggooien, alleen om Bush ter wille te zijn?

Even bedenkelijk is het optreden van minister Marleen Vanderpoorten in verband met de Bolognaverklaring. U kent de bedoeling, eerbaar op zich: de Europese universitaire studies en diploma's min of meer harmoniseren, opdat het vrij verkeer van, zeg maar, geleerde mensen, binnen die Europese Unie ook realiteit zou worden. Iedereen kan daar zijn voordeel mee doen, maar dan moet je de lat natuurlijk heel hoog leggen, zo hoog als de diploma's van het "beste" gebied. U begrijpt wat ik bedoel. Dat zou dan wel eens Vlaanderen kunnen zijn. Maar wat doen wij? We passen ons aan aan de zwakkeren, we gaan onze normen wat verlagen, in de richting van "zo nauw steekt het nu toch ook weer niet". Want wij leveren nog altijd, ik gebruikte het woord daarnet al, geleerde mensen af en ik krijg de indruk dat wij ons daarover een beetje schamen. Overigens zal de internationale erkenning van de diploma's mettertijd niet meer door de overheid gebeuren, maar door, dar zijn ze weer, de grote bedrijven. En wat vragen die? Juist kant-en-klare producten die meteen kunnen worden ingezet op de wijze van en met de mentaliteit van die bedrijven. Zo'n simpele diploma's moeten er komen, dat wil Europa en dus willen wij dat ook maar. Het is beschamend, ook voor het imago van dat groeiende Europa.

Nog niet zo lang geleden zei mijn collega-columnist en notoir Europacriticus Geert Van Istendael in deze rubriek: "Europa heeft de spoorwegen al kapotgemaakt, nu zijn ze bezig met de post en daarna volgt het onderwijs, let op mijn woorden". Geert is een geleerd man.

Overgenomen uit het VRT-programma 'De Toestand is Hopeloos' van zondag 29 september met toestemming van de auteur