Nummer 86


Nieuws uit het derde gewest en zijn riante omgeving | april 2003


(Euro-)Brussel-kroniek (Christian Dutoit)<< Nummer 86

CD&V worstelt met Brussel in 'confederaal model'

De christendemocraten blijven maar worstelen met het 'probleem Brussel' binnen het door de partij aangekaarte confederaal model. In het verkiezingsprogramma voor 18 mei luidt het kort en goed: "Brussel krijgt een aangepast statuut dat de autonomie voor de lokale materies behoudt en de hoofdstedelijke en Europese rol verder uitbouwt" (Ampersand, maart 2003).

Vraag is: wat betekent die 'autonomie voor de lokale materies'. Wat is lokaal, wat is federaal... Een CD&V-denktank, de Boetfortgroep, stelt de zaken wel duidelijker. Kopstukken van deze groep zijn de Brusselse Brigitte Grouwels, oud-VU-minister Johan Sauwens en ex-Vlaams minister-president Luc Van den Brande. In een nota Confederale bouwstenen voor Brussel legt de denktank uit waar het hen om gaat. Brussel moet een 'kniegewicht' krijgen in het confederaal model. Eén: Brussel moet de nodige ruimte krijgen om zelf het stadsgewest te besturen. Maar - twee - op het vlak van werkgelegenheid en huisvesting moeten Vlaanderen en de Franstaligen een eigen beleid kunnen ontwikkelen in de hoofdstad. Drie: de hoofdstedelijke en internationale rol van Brussel moet verder uitgebouwd worden.

Het lijkt allemaal eenvoudig, maar dat is het niet. Tijdens een perslunch van de CD&V-senioren in de Brasserie Le foyer belge van het Brusselse Novotel wist CD&V-zwaargewicht Herman Van Rompuy (zelf geen senior, want pas 55, en om als CD&V-senior erkend te worden moet je de zestig voorbij zijn) te sneren naar Mieke Vogels omdat ze nu pas aandacht heeft voor de lange wachtlijsten voor de bejaardenzorg, maar vergat er even bij te vermelden dat Brussel zegge en schrijve één (1!) Nederlandstalig rusthuis heeft. "Dat is niet zo erg, want de Nederlandstalige bejaarden moeten niet opgesloten worden in een eentalig Nederlandstalig rusthuis", aldus Van Rompuy. Klopt natuurlijk, maar dan ga je er van uit dat er zoiets als een schuchtere tweetaligheid zou bestaan in bijvoorbeeld de Brusselse OCMW-rusthuizen. Chabert maakt nu al jaren deel uit van de Brusselse meerderheid, maar heeft nog niet veel zoden aan de dijk gebracht in dit dossier ("Maar dat is niet zijn bevoegdheid", aldus Van Rompuy).

Om maar te zeggen dat CD&V een huis met vele kamers is. Maar het weze een troost: ook de VLD, die in de oppositie al eens straffe taal wist te ventileren wanneer het over Brussel ging, stelt zich nu tevreden met het gedans op de slappe koord van Guy Vanhengel, Vlaams maar vooral Brussels minister en steeds gekleed in het goede jasje van zijn bevriende kleermaker.

Enfin, niemand twijfelt voorlopig aan de goede trouw van Brigitte Grouwels, en in de toelichting bij de Boetfort-nota pleitte zij wel voor een 'gemeenschapskeuze', een periodiek herroepbare keuze, waarbij de inwoners van de hoofdstad kunnen kiezen voor een volledig pakket op het vlak van de gemeenschapsvoorzieningen (scholen, ziekenhuizen). Dit model gaat, aldus Grouwels, minder ver dan het invoeren van een subnationaliteit.

Maar zo ziet haar partijgenoot Jan Béghin het dan weer niet. Volgens zijn mening, kond gedaan in Brussel deze week (20 maart) komt Grouwels' keuze wèl neer op het invoeren van de subnationaliteit. "Dit is een nieuwe vorm van kolonialisme", aldus deze 'Jean' die zich thans Jan laat noemen. Voor Béghin "is Grouwels als fractievoorzitster een stap te ver gegaan met het overnemen van de voorstellen". Béghin noemt de nota "een anti-Brussels pamflet waarvan ik echt de logica niet snap".

Béghin voegt daar nog een aantal hatelijkheden aan toe in de richting van de 'pendelaars' en pleit voor een verdere uitbouw van Brussel als derde gewest: "Sinds 1989 is Brussel er erg op vooruit gegaan, dat kan niemand ontkennen. Voordien werd Brussel bestuurd vanuit de federale regering, een rampzalige periode waarin er meer rekening gehouden werd met de pendelaars dan met de Brusselaars." Béghin pleit ook voor tweetalige scholen.

Ach, toen Brussel nog 'in de ijskast' zat en federaal bestuurd werd, kon er nog een beetje rekening gehouden worden met de federale taalwetgeving. Sinds de uitbouw van het derde gewest is het enkel kommer en kwel wat dit betreft. Maar goed, je mag nooit zeggen dat dingen slechter worden. Dat is pessimistisch en zuur en chagrijnig, dan idealiseer je het verleden op een ontoelaatbare manier, zal Béghin wel denken. En dus denkt de vooruitziende Béghin dat "een zekere verbrusseling onafwendbaar is", waar wij, gepatenteerde chagrijnigaards, het eerder zouden hebben over een 'verbeulemansing'.

Zijn boude uitspraak over een 'nieuwe vorm van kolonialisme', daar zouden we toch graag eens iets meer willen over weten. Het is ons niet geheel duidelijk wat de eerste ondervoorzitter van het Brussels parlement daar nu weer mee bedoelt. Is dit een politiek-correcte term voor de verdere uitholling van de moeizaam opgebouwde en nimmer correct toegepaste taalwetgeving? De stellingen van Grouwels vindt Béghin 'wereldvreemd' (sic): "Brussel wordt met de dag multicultureler, met de toetreding van tien nieuwe lidstaten zullen zich nog meer mensen van verschillende herkomst hier komen vestigen, over pakweg tien jaar is de helft van de Brusselaars van vreemde origine". So what? Een - vrije! - keuze van die 'mensen van verschillende herkomst' voor een gemeenschapspakket, is dat 'kolonialisme'? Onwillekeurig denken we aan een uitspraak die we onlangs hoorden uit de mond van een Nederlander: multicultureel doet denken aan multiplex, maar dan gaat het wel om één enorm dikke witte plank met allemaal flinterdunne laagjes fineer ertegenaan geplakt. En nu maar hopen dat de lijm houdt!

Alle gekheid op een stokje: wil de échte CD&V-Brussel nu eens opstaan? Of moeten we nog even geduld hebben en wachten tot die andere Brusselse CD&V'er, Walter Vandenbossche, er nog een schepje bovenop doet en zich nóg meer in bochten wringt om zowel de Vlaamse kaart te trekken als een onberispelijk plagiaat van Chabert te zijn?

Voor één keer hebben de pendelaars het niét gedaan...

In bepaalde weldenkende Brusselse kringen - vooral Vlaamse - is het de gewoonte om te sneren naar de Vlaamse 'boerkes' van buiten Brussel (die wel goed genoeg zijn om het Vlaamse aanbod in Brussel mee te financieren maar voor het overige liefst niet te hoog van de toren blazen), en vooral naar de pendelaars: deze baarlijke duivels zijn immers verantwoordelijk voor al wat er mis gaat in de hoofdstad. Maar wat maken we nu mee? Een recente studie wijst uit dat de stroom pendelaars die tussen 6 en 10 uur Brussel binnenrijdt in vijftien jaar tijd slechts met 5% is toegenomen (volgens een vervoersenquête die het gewest organiseerde tussen september en november 2002). "Zeg dus niet meer dat het de schuld van de pendelaar is dat Brussel dichtslibt", zegt nu zelfs Robert Delathouwer (Brussels staatssecretaris, SP.A), tot voor kort kampioen in het sneren naar diezelfde pendelaars.

Delathouwer heeft nu een nieuwe oplossing voor het mobiliteitsprobleem uit zijn hoed getoverd: hij wil parkeren in Brussel fors duurder maken en de gratis parkeerplaatsen zo veel mogelijk afschaffen. Dat parkeren in Brussel nu al peperduur is ontgaat hem enigszins. En gratis parkeerplaatsen zijn natuurlijk wel voorzien voor mensen van zijn soort: o.m. de Brusselse parlementsleden.

Arbitragehof schrapt cruciale bepaling Lambermontakkoord

Nooit eerder had het Arbitragehof zoveel bezwaarschriften ontvangen om nieuwe wetsbepalingen inzake staatshervorming aan te vechten. Het Vlaams Blok en de N-VA, FDF'er Christian Van Eyken, de zes faciliteitengemeenten, een aantal CD&V-volksvertegenwoordigers uit de verschillende parlementen, het Vlaams Komitee voor Brussel en een kleine 500 inwoners uit de Vlaamse rand rond Brussel bestreden het Lambermontakkoord op tal van punten.

Uiteindelijk werd alleen de krankzinnige en compleet ondemocratische constructie tegen een eventuele Vlaams Blokmeerderheid in Vlaams-Brussel geschrapt. Om te vermijden dat de Brusselse instellingen dan zouden vastlopen had het Lambermontakkoord voorzien in de aanstelling van vijf extra mandatarissen in de Vlaamse Gemeenschapscommissie. Deze vijf mandaten zouden echter niet door de Brusselse kiezers aangewezen worden, maar zouden onder de Vlaamse partijen worden verdeeld op grond van de electorale verhoudingen in het Vlaams parlement. Aangezien het Vlaams Blok landelijk natuurlijk minder stemmen haalt dan in de steden zou de Vlaams Blok- aanwezigheid in Brussel verwateren. Dit opzet wordt nu resoluut door het Arbitragehof onderuitgehaald. Opvallend is wel dat deze bepaling zowel door VB, N-VA als CD&V bestreden werd. De gevolgen beperken zich niet tot de Vlaamse Gemeenschapscommissie, maar hebben ook betrekking op de samenstelling van de Brusselse regering. Het lag immers in de bedoeling dat de 'uitgebreide' VGC-raad ook zou ingeschakeld worden bij de voordracht van de Vlaamse ministers in de Brusselse regering, alweer om te vermijden dat er VB-ministers zouden kunnen worden voorgedragen. Ook dat plan is nu van de baan.

De afschaffing van de 'dubbele meerderheid' is door het Arbitragehof echter niet ongedaan gemaakt. En ook de overheveling van de gemeentewet naar het Brussels Hoofdstedelijk Gewest blijft een feit.

Vlaams parlement bespreekt voorstel Vlaams ziekenhuis

Meer dan 20.000 handtekeningen werden door de Vlaamse Volksbeweging (VVB) ingezameld om het Vlaams parlement warm te maken voor de inplanting van één of meer Vlaamse ziekenhuizen in Brussel. Dat is voor de VVB nodig omdat de tweetaligheid in de bestaande nochtans officieel tweetalige ziekenhuizen belabberd gesteld is. De VVB stelt vast dat de machtsverhoudingen daar onwrikbaar zijn en dat het zich niet laat uitschijnen dat er spoedig verandering in komt. Door de petitie was het Vlaams parlement volgens eigen reglement verplicht om het VVB-voorstel in behandeling te nemen. En dat gebeurde nota bene op 1 april. Toch nam de commissie 'Brusselse Aangelegenheden' de zaak ernstig op. Alleen SP.A en Agalev vonden de zaak niet de moeite waard om aan de werkzaamheden van de commissie deel te nemen.

Commissievoorzitter Luc Van Nieuwenhuyze (VB), Jan Loones (N-VA) en Etienne Van Vaerenbergh (VU-ID) spraken wel hun steun uit voor het voorstel. Ook Stefaan Platteau (VLD) sprak woorden van lof voor de initiatiefnemers. Behalve de grondmotivatie kwamen ook een aantal technische aspecten aan bod, zoals de vraag naar de bevoegdheden en de financiën. De Vlaamse regering is weliswaar bevoegd, maar voor een volkomen nieuw, bijkomend ziekenhuis moet er wel aan de federale programmatiewet gesleuteld worden. Dit obstakel kan omzeild worden door bestaande ziekenhuizen over te nemen, maar dat betekent dat men de hele structuur én het personeel mee zou overnemen of althans het hele sociaal passief. Voor Brigitte Grouwels (CD&V) moest op zijn minst een degelijke haalbaarheidsstudie uitgeschreven worden. De commissie besliste echter eerst het standpunt van de Vlaamse regering te aanhoren. Nadien behoort het inrichten van extra-hoorzittingen en het uitschrijven van een haalbaarheidsstudie tot de mogelijkheden.

Stad Brussel volhardt in benoeming eentalige directeur-generaal

Nadat de Brusselse burgemeester Freddy Thielemans (PS) zijn onderwijsbevoegdheid over de Nederlandstalige Brusselse gemeentescholen (en dat zijn er nogal wat) had overgedragen aan een Nederlandsonkundige partijgenoot werd uit diverse hoeken aan de noodrem getrokken. Maar wie dacht dat daarmee de kous af was komt bedrogen uit. Enige tijd later bestond de stad Brussel het een Nederlandsonkundige directeur-generaal te benoemen voor het gemeentelijk onderwijs in de hoofdstad, de heer Lambert. Daarop interpelleerde Brigitte Grouwels (CD&V) minister-president François-Xavier de Donnea. Ze wees erop dat er wel degelijk tweetalige kandidaten voor de functie voor handen waren en dat de benoeming van Lambert dus op geen enkele manier te verdedigen viel, zelfs niet in de logica van het 'taalhoffelijkheidsakkoord'. De Donnea kon niet anders dan dit vaststellen en overgaan tot de schorsing van de betrokkene. Een uiterst zeldzame daad in de hoofdstad. Maar de stad Brussel laat zich aan dit schorsingsbesluit niets gelegen, en herbevestigde prompt de aanstelling van de gewraakte directeur-generaal. Alleen Erik Arckens (VB) protesteerde tegen deze gang van zaken in de bevoegde commissie. CD&V-raadslid De Hertogh onthield zich.